Resmi kayıtlarla ‘baraj’ gerçeği…

Münir Koçaslan – ANKARA ANKA – ANKARA AA

Başbakan Erdoğan’la, Çevre ve Orman Bakanı Eroğlu’nun, ‘su krizi’ yaşayan İzmir’deki baraj tartışmasına ilişkin sözleriyle resmi yazışmalar tamamen farklı

İzmir arsenikli suya mahkum kalırken, yapımına izin çıkmayan üç baraja ilişkin tartışmalara Başbakan Recep Tayyip Erdoğan’la Çevre ve Orman Bakanı Veysel Eroğlu da katıldı. Erdoğan ve Eroğlu, Büyükşehir Belediye Başkanı Aziz Kocaoğlu’nun Ankara’dan aylardır onay alınamadığını belirterek sık sık tekrarladığı, “AKP’lilerden de destek istiyorum. Bu sorunu hep birlikte aşarız” sözlerine farklı karşılık verdi.
Erdoğan ve Eroğlu; Çamlı, Değirmendere (Emiralem) ve Bostanlı barajlarını, İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin, Devlet Su İşleri (DSİ) Genel Müdürlüğü’ne yaptırmak istediğini iddia etti. Ancak, belgelerle yaşanan gelişmeler durumun Başbakan ve Çevre Bakanı’nın sözlerinden tamamen farklı olduğunu ortaya koydu. Resmi yazışmalara göre durum şöyle:

ÇAMLI BARAJI:
Büyükşehir Belediyesi, yıllardır sürünmecede kalan 21.5 milyon metreküp kapasiteli Çamlı Barajı’nı kendi imkanıyla inşa etmek için yaptığı hamlelere karşı sonuç alamadı. Çevre ve Orman Bakanlığı, 19 Aralık 2007’de verdiği yanıtta, Çamlı Barajı’nın içme suyu sistemi içinde önceliğinin ve aciliyetinin bulunmadığını, yapımının gerekli olmadığını belirtti. Bakanlık, bu gerekçeyle Çevre Etki Değerlendirme Raporu (ÇED) vermedi.

DEĞİRMENDERE VE BOSTANLI: 
Büyükşehir Belediyesi, 6.5 milyon metreküplük Emiralem Değirmendere ve 2 milyon metreküplük Bostanlı Barajı’nı kendi kaynaklarıyla yapmak istedi. Aynı havzada bulunan bu iki baraj için Çevre ve Orman Bakanlığı’ndan 18 Eylül 2008’de irtifak izni talep edildi. Ancak hala olumlu veya olumsuz bir yanıt alınamadı.

GÖRDES İSALE HATTI:
Manisa’daki Gördes Barajı’ndan İzmir’e su getirmek için 110 kilometrelik isale hattı inşa edilmesi gerekiyor. Bu konuda, “Yeterli parayı ayıramıyorum” diyen DSİ Genel Müdürlüğü, Büyükşehir Belediyesi’yle Kasım 2006 tarihli ana protokole ek olarak, 24 Eylül 2007’de protokol imzaladı. Belediye, kendi imkanlarıyla Sarıkız Havzası’na arıtma tesisi ve isale hattının ilk 32 kilometrelik bölümünü yapmayı üstlendi. Projelerin onaylanması için DSİ’den görüş alınması şart koşuldu. Ancak hala bu projeye onay çıkmadı.

Erdoğan, Ankara’da İzmir’e yüklendi
Başbakan Recep Tayyip Erdoğan, İzmir’deki arsenikli şebeke suyu tartışmalarına, önceki gece, Ankara Büyükşehir Belediyesi’nin iftar yemeğinde katıldı. Susuzluk konusunda Ankara’ya iftira atıldığını ileri süren Erdoğan, sözü İzmir’e getirdi, “İzmir Büyükşehir Belediyesi olarak ‘bir tane barajı ben bitirdim’ diyebiliyor musun? DSİ, baraj yapacak, sana verecek, onunla hava atacaksın. Ama buna rağmen biz, İzmir filanca partilidir diye asla bir engelleme yapmadık” diye konuştu. Erdoğan, şöyle devam etti: “Ankara’ya iftira atan zihniyetin, örnek bir tane büyükşehir belediyesi yok. Bugün İzmir’de susuzluk… Faturayı bize kesmeye çalışıyor. Faturayı bize kesmeye niye çalışıyorsun? Şu anda elindeki su kaynaklarını değerlendirebiliyor musun? Kayıp-kaçağı önleyebiliyor musun?” Erdoğan, raylı sistem konusunda da İzmir Büyükşehir Belediyesi’ne yüklendi, “Ulaşımında bile raylı sistemde durmuşlardı. Ulaştırma Bakanı’mıza talimat verdik. Raylı sistemi Ulaştırma Bakanlığı’mızla beraber yürütüyorlar. Ama Ankara ve İstanbul’da böyle değil. Belgeler, bilgiler ortada. Yapamayınca, faturayı merkezi yönetime kesmeye çalışıyorsun. Halk bunları yutmuyor” dedi.

Bakan: Beceremiyoruz desinler, biz yapalım
Çevre ve Orman Bakanı Veysel Eroğlu, İzmir’in su sorunuyla ilgili olarak Ankara’da konuştu. Eroğlu, bir gazetecinin, “İzmir Büyükşehir Belediyesi, bakanlığınızı suçluyor. Gördes Barajı’ndan kente isale hattı yapılması gerekiyor. Bu, DSİ’nin mi, İZSU’nun mu görevi” sorusuna, “Belediyenin bizi suçlamaya hakkı yok” karşılığını verdi.
Eroğlu, özetle şöyle dedi: “Biz kendisine (Başkan Aziz Kocaoğlu) ’ne zaman istersen ara yardımcı olalım’ dedik. İzmir’deki tüm barajlar DSİ tarafından yapıldı. Gördes Barajı 2011’de bitecekti, çabalarımızla 2008’de su tutulmaya başlandı. Buradan kent şebeke hattına 35 kilometrelik isale hattı döşenmesi gerekiyor. İstanbul’da 7 bin 500 kilometrelik isale hattı döşedik. Bu iş bizim için çocuk oyuncağı. İzmir, canımız ciğerimiz. Belediye başkanı ’yapamıyoruz, beceremiyoruz’ desin, biz yapalım. Kendisi yapamayınca başkasını suçlamak yanlış. Çamlı Barajı için de müracaat ettiler, ’biz yapalım’ dediler. Onu da bitiremediler. Sonra ’biz yapamıyoruz’ diye başvurdular. Dalga mı geçiyorlar. Arsenikle ilgili de gelsin, söylesin, yardımcı olalım. İzmir’i susuz bırakmayız.”

Başbakan’a yanıt verdi
Büyükşehir Belediye Başkanı Aziz Kocaoğlu, “İzmir’in suyu” ile ilgili konuşan Başbakan Erdoğan’ın yanlış bilgilendirildiğini söyledi.
Gelişmeleri şaşkınlıkla izlediğini belirten Başkan Kocaoğlu, “Anladım ki Sayın Başbakan’ın, İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin projesini ve kaynağını hazırladığı Çamlı, Bostanlı ve Değirmendere barajlarından haberi yok. Anladım ki Sayın Başbakan, bu üç baraj projemizin Çevre ve Orman Bakanlığı tarafından gerekli onayların bir türlü verilmemesi nedeniyle başlayamadığını bilmiyor. Yine anladım ki Sayın Başbakan, Gördes Barajı’ndan İzmir’e su taşıyacak isale hattı ve arıtmasının uygulama projesini DSİ kaynak ayırmadığı için bizim yaptırmakta olduğumuzu da duymamış. Bu çok üzücü” dedi. Kocaoğlu, şunları söyledi: 

Defalarca başvurduk

“Tüm çabalarımıza rağmen, Bostanlı ve Değirmendere barajları için bakanlıklardan arazi tahsislerini almamız mümkün olmadı. Çamlı Barajı için ÇED raporu verilmesi amacıyla Çevre ve Orman Bakanlığı’na defalarca başvurduk. Onların istediği düzeltmeleri yaptık. Ancak buna rağmen olumlu görüş verilmedi. Aynı şekilde Bostanlı ve Değirmendere barajlarıyla ilgili Hazine ve Orman arazisi tahsislerini de bir türlü alamadık. Yarımada bölgesinin su ihtiyacını karşılayacak Çamlı Barajı’nın ÇED raporu, barajın ‘ekonomik olmayacağı’ gerekçesiyle reddedildi.  Cumhurbaşkanına, başbakana, hükümet üyelerine, siyasi partilerin genel başkanlarına ve tüm milletvekillerine, 2007 Aralık ve 2008 Mart tarihlerinde olmak üzere iki kez dosya göndererek, öneri ve taleplerimizi ilettik. Ancak DSİ yetkilileri, ‘İzmir’in içme suyunun yeterli olduğunu ve yeni baraja gerek bulunmadığını’ açıkladı. Bütün bu çalışmalarımıza rağmen İzmir’deki susuzluğun faturası Büyükşehir Belediyesi’ne kesilmek isteniyorsa, biz bu işte başka niyetler ararız.”

Milliyet EGE – 04.09.2008