Plan Yapımı Müellif Yönetmeliği Uygulamaları Hakkında Açıklama

İzmir Büyükşehir Belediyesi sınırları içindeki plan yapımı ile ilgili uygulamalar konusunda üyelerimizce Şubemize aktarılan sorunlar ile ilgili olarak Şubemizin çalışmalarını aktarmak ve gelinen aşama hakkında bilgi vermek gereği doğmuştur. ŞPO İzmir Şube Yönetim Kurulu'nca yapılan açıklama şöyledir:

Değerli Üyemiz, “5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu”nun yürürlüğe girmesi sonrasında İzmir Büyükşehir Belediyesi sınırları içinde Belediye tarafından “Plân Yapımını Yükümlenecek Müelliflerin Yeterliliği Hakkında Yönetmelik”in uygulanma biçimine ilişkin doğan sıkıntılar, konu hakkında üyelerimiz tarafından Şubemize çok miktarda soru ve bilgilenme talebi iletilmesine neden olmaktadır. Bu tablo karşısında Yönetim Kurulumuz, üyelerimizi bilgilendirerek aşağıdaki açıklamayı üyelerimize ulaştırmayı bir borç bilmektedir. 

Bilindiği gibi 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu’nun yürürlüğe girmesi ile birlikte, İzmir Büyükşehir Belediyesi sınırları 19 ilçe 38 ilk kademe belediyesini kapsayacak biçimde genişletilmiştir.  Bu yeni duruma göre; “5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu” ve “Plân Yapımını Yükümlenecek Müelliflerin Yeterliliği Hakkında Yönetmelik” uyarınca, İzmir Büyükşehir Belediye sınırlarına katılan ilçe ve ilk kademe belediyelerinde yapılacak imar planı ve revizyonları için hangi plan müellif karne gruplarının aranacağı konusunda tereddütler oluşmuştur.   

 

Şubemizce 19.03.2007 tarih ve 35.07.0047 sayılı yazı ile konu Genel Merkezimize aktarılarak, ilgili bakanlık ile temasa geçilmesi ve konu hakkında şubemize görüş iletilmesi talep edilmiştir. Odamızın bu girişiminden sonuç alınamamıştır. 

 

Öte yandan, İzmir Büyükşehir Belediyesi yetkililerince; İzmir Büyükşehir Belediyesi sınırları içinde bağlı ilçe ve ilk kademe belediye sınırları kapsamında 5216 sayılı Büyükşehir Belediye Kanunu uyarınca Belediye tarafından hazırlanarak Belediye Meclisinin 09.10.2006 tarih ve 02.750 ile 16.03.2007 tarih 01.315 sayılı kararları ile uygun görülmüş, 28.03.2007 tarihinde onanmış 1/25000 ölçekli İzmir Kentsel Bölge Nazım İmar Planı'na uygun olarak her tür ve ölçekteki imar plan yapımı / değişikliği / revizyonu / ilavesine ilişkin başvuruların, İzmir Kentsel Bölge Nazım İmar Planı planlama alan ve nüfusları esas alınarak düzenlenmiş ekli liste uyarınca ilgili alanın gerektirdiği yeterlilik grubuna sahip plan müelliflerince hazırlanması gereği belirtilmektedir. 

 

Bu gelişme üzerine; “Plân Yapımını Yükümlenecek Müelliflerin Yeterliliği Hakkında Yönetmelik” ve bu yönetmeliğin İzmir Büyükşehir Belediyesi sınırları içinde nasıl uygulanacağı konuları 12 Mayıs 2007 Cumartesi günü Şubemizde gerçekleştirilen Danışma Kurulu’nda tartışılmış ve konu ile ilgili çalışmalarda bulunmak üzere bir komisyon oluşturulmuştur. 

 

Şubemizce bu konuda görevlendirilen komisyonumuz, Büyükşehir Belediyesi sınırlarındaki 19 ilçe 38 ilk kademe belediyesi için, onanlı 1/100.000 ölçekli Manisa-Kütahya-İzmir Çevre Düzeni Planı analitik etüt verileri kapsamındaki 2025 yılı kentsel alanları veya projeksiyon nüfuslarını incelediğinde, 1/25000 ölçekli İzmir Kentsel Bölge Nazım İmar Planı'ndan farklı veriler elde edildiğini görmüştür. Bu doğrultuda, İzmir Büyükşehir Belediyesi sınırları içerisinde kalan İlçe ve ilk kademe belediyelerinde yapılacak her tür ve ölçekteki imar planları için, üst ölçekli bir planın kentsel alan ve nüfus projeksiyonu verileri esas alınacaksa, 1/25000 ölçekli İzmir Kentsel Bölge Nazım İmar Planı verileri temel alındığında farklı, 1/100.000 ölçekli Manisa-Kütahya-İzmir Çevre Düzeni Planı verileri temel alındığında farklı müellif grupları ortaya çıkmaktadır. 

 

Komisyonumuzun bu saptama yönündeki raporu 23.07.2007 tarihinde İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Aziz Kocaoğlu’na, 24.07.2007 tarihinde de İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin planlamadan sorumlu Genel Sekreter Yardımcısı Hasan Topal’a sunulmuştur. Görüşmelerde alınan öneriler doğrultusunda komisyon raporumuz revize edilerek, 02.08.2007 tarihinde 35.07.0115 sayılı yazımız ile belediye yetkililerine tekrar sunulmuş, belediye yetkililerince konunun irdelenmesi istenmiş, ancak bu girişimlerden de sonuç alınamamıştır. Konunun akıbetinin öğrenilmesi için gerçekleştirilen şifahi görüşmelerde İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin konu hakkında Bayındırlık ve İskan Bakanlığı Teknik Araştırma Uygulama Daire Başkanlığı’ndan görüş istediği ancak herhangi bir yanıt alamadığı öğrenilmiştir. 

 

Bu süreçte, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı Teknik Araştırma Uygulama Daire Başkanlığı yetkilileri ve Yönetim Kurulu üyelerimiz arasında gerçekleşen şifahi görüşmelerde konu ile ilgili olarak yetkililerce; 1/25.000 ölçekli İzmir Kentsel Bölge Nazım İmar Planı’nın onaylanmasının ardından 1/1000 ve 1/5000 ölçeklerde yürütülen planlama faaliyetlerinde “Plân Yapımını Yükümlenecek Müelliflerin Yeterliliği Hakkında Yönetmelik”in uygulanma biçiminin önceki uygulamalarla bir farklılık arz etmeden devam edeceği, ancak sadece 1/25.000 ölçekli İzmir Kentsel Bölge Nazım İmar Planı’na yapılacak müdahalelerde A Grubu Yeterlilik Belgesi aranması gerektiği belirtilerek örnekler üzerinden de bu görüş teyit edilmiştir. Bu görüşmelerle ilgili bilgi, İzmir Büyükşehir Belediyesi yetkililerine aktarılmış, ancak yetkililer ellerine bu durumu açıkça izah eden, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı Teknik Araştırma Uygulama Daire Başkanlığı’ndan iletilmiş resmi bir belge ulaşmadığı sürece bu görüş yönünde bir uygulamada bulunamayacaklarını iletmişlerdir. 

 

Gelinen noktada Kasım 2007 tarihinde Yönetim Kurulu üyelerimiz, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı Teknik Araştırma Uygulama Daire Başkanlığı yetkilileri ile bizzat görüşerek konu hakkındaki sıkıntıları ve içine düşülen karmaşayı aktarmışlardır. Bakanlık yetkililerinin talebi üzerine konu hakkında ayrıntılı bir döküm, 06.12.2007 tarih ve 35.07.0174 sayılı yazımız ile Bayındırlık ve İskan Bakanlığı Teknik Araştırma Uygulama Daire Başkanlığı’na iletilmiştir. Söz konusu yazıda;

·    İzmir Büyükşehir Belediyesi yetkilileri tarafından düzenlenen belediye sınırları içinde aranacak müellif yeterlilik gruplarını gösterir listede, Plan Yapım Alanının “Kentsel alan” / “Belediye alanı” olarak ele alındığı

·    Buna karşılık, 07.01.2006 gün ve 26046 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanarak yürürlüğe giren Plân Yapımını Yükümlenecek Müelliflerin Yeterliliği Hakkında Yönetmelikte; “Yerleşme alanları ve onu bütünleyen çevreye ait alanlar için düzenlenen her ölçekteki ve türdeki plânların yapım alanlarının büyüklüğü, plân yapımına konu olan yerleşme veya yerleşmeler bütününün gelecekteki muhtemel nüfuslarına veya nüfus toplamlarına göre aşağıdaki plânlama alanı grupları teşkil edilmiştir” ifadesinin kullanıldığı,

·    Bu noktada, yönetmelikteki PLAN YAPIM ALANI tanımı değişik yorumlara sebep olduğu

belirtilerek, meslektaşlarımızın mağduriyetlerini önlemek için Bakanlıkça;

·    “PLAN YAPIM ALANI”nın net bir tanımı,

·    “PLAN YAPIM ALANI” olarak, ilgili belediyesinin “plan onama sınırı”nın tanımlanıp tanımlanamayacağı,

·    Plan bütününü etkilemeyen plan değişikliklerinde (örneğin mevcut akaryakıt istasyonuna LPG ilavesi), plan değişikliğinin alan büyüklüğünün, grup tespitine esas olup olamayacağı,

·    İzmir Büyükşehir Belediyesi sınırları içinde kalan İlçe ve ilk kademe belediyelerinde yapılacak her türlü imar planı (1/5000 ve 1/1000) plan değişiklikleri ve revizyon çalışmalarında aranacak yeterlilik gruplarının oluşturulması

konularında ayrıntılı bir açıklamanın tarafımıza iletilmesi talep edilmiştir. 

 

Yazımız üzerine Bakanlık yetkilileri ile yapılan görüşmelerde; Bakanlıkça Şubemiz ve İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından iletilen yazıların değerlendirmeye alındığı ve kapsamlı bir çalışma başlatıldığı, konuyla ilgili sorunlara köklü bir çözüm bulabilmek için sadece İzmir’e yönelik değil, ülke çapında bir çalışma yapılması gerektiği kararı verildiği ve bu doğrultuda çalışmaların devam etmekte olduğu öğrenilmiştir. Bakanlık Çalışmaları, Ocak 2008 tarihi itibari ile devam etmektedir. 

 

Üyelerimize saygılarımızla duyurulur.

TMMOB Şehir Plancıları Odası İzmir Şubesi Yönetim Kurulu

TMMOB Şehir Plancıları Odası İzmir Şubesi Yönetim Kurulu