Gökova Körfezi “alarm” veriyor

Körfezde, balık adamların yaptığı bilimsel araştırmalar sonunda ağır metaller, evsel atıklar ve biyolojik kirlilik tespit edildi.

Muğla’nın Gökova Körfezi’nde Çevre ve Orman Bakanlığı tarafından 2 yıldır sürdürülen bilimsel araştırmalar sona erdi. Özel Çevre Koruma Kurumu (ÖÇKK) Başkanı Önder Kıraç, körfezde metal, atık ve biyolojik kirliliğin bulunduğunu söyledi.

Edinilen bilgiye göre, 2 yıl süren çalışmada tüm deniz alanı boşluk bırakmadan toplam 75 günde tarandı. Çalışmalarda 309 oksijen tüplü dalış ve 128 serbest dalış gerçekleştirdi. Toplam 249 noktada yapılan dalışlarla biyoçeşitlilik tespiti gerçekleştirildi. Öte yandan, başta deniz çayırları oluşturmak üzere fasiyes oluşturan türlerin ekolojilerini araştırmak için 85 noktada detaylı çalışmalar yapıldı.
Yeni türler bulundu
Ekosisteme ait veriler toplamak amacıyla toplam 16 istasyonda fiziksel, kimyasal ve biyolojik ölçümler yürütüldü. Bu kapsamda 40’a yakın parametrenin ÖÇKK bölgesindeki dağılımları (Suyun sıcaklık, tuzluluk, görünürlük, akıntı, çözünmüş oksijen, besin elementleri, birincil üretim, ağır metal kirliliği, bakteriyel kirlilik, plankton araştırmaları, balık yumurtlama sahaları) araştırıldı…  Gökova Körfezi’ndeki ÖÇKK bölgesinde yapılan biyoçeşitlilik çalışmalarında, 19 sistematik gruba ait toplam 723 mikroskobik tür tanımlandı. Bu türlerden 33’ü Türkiye için, 8’i Ege kıyıları için ilk kez kayıt altına alındı. Bu çalışmada ayrıca mikroskobik türler üzerine de araştırma yapıldı. Buna göre 101 fitoplankton, 110 zooplankton türü tespit edilmiş türlerden bazılarının kirlilik indikatörü olması sorunlu bölgelerde tespit edildi. Çalışma sahasında 26 yabancı denizel tür tespit edilirken, 6 tanesi Ege Denizi için ilk defa bu çalışma kapsamında kaydedildi.
Tek yavrulama alanı
Akdeniz’de koruma altında olan kum köpekbalığının (Carcharhinus plumbeus) Akdeniz’de bilinen tek yavrulama alanının ÖÇKK bölgesindeki Gökova Körfezi içinde kalan Boncuk Koyu olduğu ortaya çıktı. Araştırmalar sırasında köpek balıklarının yavru gelişimlerinin Boncuk Koyu’nun yanısıra diğer koylarda da olduğu belirlendi. Bunun üzerine Boncuk koyu balıkçılığa kapatıldı.
Gökova Körfezi’nde yapılan bilimsel çalışmalar sonrasında, birçok alanda yerleşim ve turizm etkinliklerinin su kalitesini olumsuz yönde etkilediği ve biyolojik çeşitlilik için sağlıksız ortamlar oluşturduğu belirlendi. Elde edilen bulgular, bu bölgelerden özellikle turistik bir bölge olan Akyaka çevresinde tatlı su kaynaklarının kirlenmesine bağlı olarak su kalitesinin olumsuz etkilendiği açıklandı. Buna ek olarak bölgede yerleşim ve tekne trafiği ilave kirlilik yükü oluşturmadığı, Akyaka’da bulunan plaja Azmak kanalıyla evsel atıkların karıştığı ve bunun da su kalitesini bozduğu açıklandı. Ancak bu bölgedeki plaj suyu kalitesini iyileştirmek adına tatlı su ekosistemine zarar verecek girişimlerden kaçınılması, bunun yerine atık su giderim çalışmalarına önem verilmesi istendi.
Mavi Tur kirletiyor
Hazırlanan raporda ayrıca, tur teknelerinin uğradığı koylarda katık atıkların fazla olduğu ve kirlenmenin de arttığı belirtildi. Raporda, yaz aylarında korunaklı yapısı ile pek çok gezi teknelerine ev sahipliği yapan önemli koylardan Karacasöğüt, İngiliz Limanı, Hırsız Koyu, Yediadalar ve Bördübet’te yoğun katı atık tespit edildiği, bazı noktalarda mikrobiyolojik kirlilik saptandığı, bu bölgeye ek olarak gelecek her yükün hassas dengeyi olumsuz yöne kaydıracağı, geçmiş çalışmalarda etkileri vurgulanan Yatağan Termik Santrali gibi sanayi faaliyetlerinin bu çerçevede ele alınarak koruyucu önlemlerin arttırılması gerektiğine dikkat çekildi.
Ağır metal kirliliği var
Konuyla ilgili ÖÇKK Başkanı Önder Kıraç, "Gökova Körfezi’nde araştırmaya 2005 yılının Haziran ayında başladık. Toplam 3 araştırma döneminde 16 istasyonda fiziksel kimyasal ve biyolojik ölçümler gerçekleştirdik. Gökova Körfezi’nde suda çözünmüş ve askıda katı maddede absorbe olmuş metaller, kabul edilebilir değerlerin üzerinde çıktı. Bölgede ağır metal kirliliği yaşanıyor. Bunun yanı sıra biyolojik kirlilik de gün geçtikçe artıyor. Körfezde acil önlemler alınmalı" dedi.
gazeteyenigün-08.02.2007