Dikili’de SİT tartışması

İzmir 2 No'lu Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu, Dikili'de "başvuru üzerine" 30 binayı 2. derece SİT ilan etti. İlçe sakinleri, uygulamanın ada bazında olması nedeniyle SİT kararının yaklaşık 400 bina ve 2 bin kişiyi etkilediğini ileri sürdü. Belediyenin hiçbir bilgi vermeden koruma kuruluna başvurduğunu iddia ederek tepki gösterdi.

Dikili Belediyesi Jeotermal Şirketi'nin Genel Müdürü Mehmet Arıcı, 19 Aralık 2005 tarihinde İsmetpaşa ve Saimbey mahallelerinde korunması gereken kültür varlıkları bulunduğu gerekçesiyle kültür ve tabiat varlıkları koruma kuruluna başvurdu. Dikili Belediyesi ise iki meclis üyesinin önergesiyle 7 Haziran 2006 tarihinde aynı mahallelerdeki toplam 8 sokakta eski yapıların tespitleri ve korunmaları için imar ve ruhsat verilmesinin durdurulmasına karar verdi.

Belediye Başkanı Osman Özgüven, eski yapıların restorasyonu için il özel idaresinin bütçesinden yararlanabileceğini belirtti. İki ay sonra "tespit çalışmalarının yapıldığı sokakların tarihi dokunun bulunmadığı adalara isabet etmesi ayrıca bazı sokakların da uzun olması nedeniyle kararın ada bazında uygulanması" kabul edildi. İzmir 2. No'lu Tabiat ve Kültür Varlıkları Koruma Kurulu 16 Kasım 2006 tarihinde toplanarak uzmanları hazırladığı raporu değerlendirdi; 30 bina 2. derecede SİT ilan edildi. Karar, ada bazında uygulandığından iddiaya göre 30 binanın çevresindeki parsellerde SİT'ten etkilendi. Ev ve işyerleri sahipleri ise SİT ilan edilmesinden çok belediyenin konuyla ilgili kendilerine bilgi verilmemesine isyan etti.

DYP'li Meclis Üyesi Muzaffer Gezgiç, "Ben karşı oy kullandım çünkü bölgemizde parsellerin 16 ve 18 uygulaması gerçekleşmedi. Bu da çıkacak olan SİT kararında, sadece korumaya alınan binaların değil komşu olan binaların da etkilenmesi demektir" dedi. Kendi evinin de SİT ilan edildiğini söyleyen Gezgiç, "1939 yılında Dikili'de meydana gelen depremin ardından ayakta kalan binaları yeniden yaptık. Aslında burada depremle tarihi değeri olan bina kalmadı. Önemli olan belediyenin böyle bir uygulamadan insanları haberdar etmemesi. Şimdi SİT ilan edildi ve yapacak hiçbir şeyimiz kalmadı. İtiraz etsek bile bu yıllar alacak" dedi. İşletmeleri SİT ilan edilen Erol Kazık ve İsa Karagöz ise "Tarihimiz ve kültürümüze sahip çıkmayı elbette isteriz. Ama bunu bir de bize de sorsalardı. İşyerlerimiz SİT ilan edildi komşumuz da mağdur oldu, başvuru yapılmadan önce hiç kimse görüşümüzü almadı. Bize bilgi vermedi" diye konuştu.

CHP İlçe Başkanı Veli Karaman, SİT kurulunun Dikili'ye çağrılmadan önce bina sahipleriyle görüşülmesi gerektiğini belirterek, "Kamuoyu, kent konseyi, siyasi partiler, ilgili oda ve demokratik kitle örgütlerinin de görüşleri alınmalıydı" dedi. Karaman, konuyu eleştirerek ilçede dağıttığı bildiride, "Bunlar yapılmazken halkın ciddi bölümünü mağdur edecek bu hesapsız ve plansız başvuruyu anlamakta zorluk çekiyoruz. Dikili Belediyesi'nin bundan sonraki uygulamalarında daha dikkatli olması gerektiğini ve halkın çıkarlarını gözardı etmeden daha duyarlı olmaya davet ediyoruz" görüşlerine yerverdi.

Eski Dikili Belediyesi Başkanı Yüksel Uçar da kimsenin SİT'e karşı olmadığını ancak bunun bölge sakinleriyle önceden mutlaka görüşülmesi gerektiğini belirterek, "Dikili depremle yıkıldı sonra yeniden inşa edildi. Osman Özgüven 1984-94 arasında da başkanlık yaptı. Arkasından ben yaptım. O zaman SİT yok muydu? Şimdi durup dururken neden böyle bir başvuru yapıldı. Kentin ortasına bomba atıldı. Artık yıllarca davalarla boğuşacağız" diye konuştu.

Dikili Belediye Başkanı Osman Özgüven ise 10 sokakta tarihi değeri olan binalar olduğuna dikkat çekerek, "İl Özel İdaresi'nden buraların restorasyonu için kaynak talep ettik. Amacımız bir turizm caddesi yaratmak. Turiste yönelik tesislerimizi zenginleştirmek. Böylece turizmdeki payımızı arttırmayı hedefliyoruz. 400 binanın SİT'ten etkilenmesi mümkün değil. 10 yıl önce Midilli ile ilk sosyal ilişkilere adım attığımızda neredeyse vatan haini ilan ediliyorduk. Turisti buraya getirmemiz zaten uzun bir süreci kapsadı. Her dönemin kendi şartları da beraberinde birçok güçlüğü getiriyor. 10 yıl önce yapmak isterdik ama yapamadık, keşke yapabilseydik" dedi.

haberekspres