‘Cargill kapatılsın’ çağrısı

‘Cargill kapatılsın’ çağrısı
Müjdat Yılmaz/Özcan Kılıç

Çevre, meslek ve kitle örgütleri, 10. kez faaliyet durdurma kararı verilen Cargill’in 24 Aralık’ta dolacak yasal süresi içerisinde kapatılmasını istedi

Birinci sınıf tarım alanı üzerine kurulu olduğu için faaliyetinin durdurulması konusunda defalarca dava açılan, ancak mahkeme kararlarına rağmen kapatılmayan ABD tarım tekeli Cargill’ e yargıdan bir kapatma kararı daha geldi. Bursa 3. İdare Mahkemesi, Bursa Tarım İl Müdürlüğü’nün 20 Şubat 2007 tarih ve 4885 sayılı kararıyla verdiği izinler hakkında yürütmeyi durdurma kararı verdi.
TMMOB Bursa İl Koordinasyon Kurulu (İKK), KESK Bursa Şubeler Platformu, DOĞADER, Çağdaş Gazeteciler Derneği, Çağdaş Hukukçular Derneği Bursa Şubesi, Nilüfer Yerel Gündem 21 Sekreterliği, GDO’ ya Hayır Platformu, Ekoloji Kolektifi, Marmara Çevre Platformu (MARÇEP) tarafından yapılan ortak açıklamada, Cargill ‘in faaliyetlerinin durdurulmasını, yargı kararlarının uygulanması çağrısı yapıldı.

Dayanaktan yoksun

Açıklamada şu ifadelere yer verildi: “AKP Hükümetlerinin bu güne gelene kadar ABD Başkanı Bush’un özel ricasını kırmayarak Cargill’ in önündeki engelleri aşmada gösterdiği mesai ve başarı şüphesiz ki ülke insanımızın onurunu yaralarken, ABD Hükümetinin takdirini kazanmıştır. Cargill i kurtarmak için çoğu zaman hukuk sistemimizin çalışması engellenmiş, gelişen bu uygulamalar bizlere AKP Hükümetinin Türkiye halkının hükümeti mi, yoksa sermaye çevrelerinin ve ABD nin taşeronu mu sorusunu kendimize sormamıza neden olmuştur. AKP Hükümetinin son çalışması olan ve kamuoyunda Cargill Yasası olarak bilinen, Toprak Koruma Ve Arazi Kullanımı Kanununda yapılan değişiklikle tarım alanlarının tarım dışı kullanımına af getirilmiştir. Adrese teslim yasa olarak da adlandırılan söz konusu yasadan yararlanan Cargill bu kez Bursa Barosu öncülüğünde TMMOB a bağlı odalar ve çevreye duyarlı vatandaşlar tarafından açılan davada yine kaybetmiştir. Böylelikle, Cargill avukatlarının ifadelerinin tersine, Bursa Valiliği Tarım İl Müdürlüğü’nün verdiği izinlerin kazanılmış hak olduğu iddiaları dayanağını yitirmiş oldu.”
Bursa Valisi Şahabettin Harput’un göreve çağrıldığı açıklamada, mahkeme kararında belirtildiği gibi işlem süresinin otuz günü geçmemesi gerektiği vurgulandı. Mahkeme kararının 22 Kasım 2007 de Bursa Valiliği’ne tebliğ edildiğine dikkat çekildi.
Otuz günlük sürenin 24 Aralık 2007 tarihinde dolacağı hatırlatılan açıklamaşu sözlerle sonlandırıldı: “Mahkemelerin verdiği yürütmeyi durdurma kararları söz konusu tasarruf nedeniyle oluşabilecek zararları engellemeyi amaçlamaktadır. Bu nedenle 30 günlük süre dolmadan Cargill’ in kapatılması gereklidir. Gereğinin yapılmasını beklediğimizi kamuoyuna duyururuz.” (Bursa/EVRENSEL)

Hukuk mücadelesi antiemperyalist mücadeleye dönüştü

Cargill’e karşı verilen hukuk mücadelesinin içinde yer alan TUMMOB İKK Sekreteri Ahmet Atalay Evrensel’e şu açıklamayı yaptı:
“Cargill İznik için ilk başvurusunu 1997 yılında yaptı. Bölgenin tarım bölgesi olması gerekçesiyle DSİ ve Bayındırlıktan olumsuz rapor geldi. Bu nedenle kurulmasına izin verilmedi. Ancak hukuksuzluğa rağmen birinci sınıf tarım alanı üzerine fiilen kuruluşu gerçekleştirildi. Kurulduğu günden bu güne bu Amerikan tekeline karşı mücadele ediyoruz.
Kurulduğundan bu güne 11 yıllık süreçte 9 dava açıldı, açılan her davadan mahkum olan Cargill bu güne kadar varlığını sürdürdü. 1999 yılında SP milletvekili olan bu günün AKP milletvekili Altan Karapaşaoğlu o dönem mecliste yaptığı konuşmada, “Cargill in arkasında kim var?” diye sorarak, “kapatılsın” demişti. Bu gün ise Cargill’ i kurtarma yasasını meclise bizzat kendisi sundu.
Bu mücadeleye doğayı ve çevreyi koruma adına yola çıktık ama şu anki mücadelemiz Amerikan emperyalizmine karşı ulusal bir mücadele haline geldi. Mahkeme kararından sonra, ABD nin Ankara Büyükelçisi Ross Wilson 14 Aralık 2007 de Bursaya geldi. Valiyle, Büyükşehir Belediye Başkanıyla, Cargill yetkilileriyle görüşmeler yaptı; muhtemelen de yeni ricalarda bulundu! Bursa Valiliği İznik’in tarım alanlarının yok edilmesinin görüşüldüğü toplantıda ABD Büyükelçisine İznik çinili bir tabak hediye etti!
Cargill faaliyetlerini sürdürdükçe yer altı sularını çekiyor, sular azalıyor, zeytincilik ölüyor, tarım alanları verimsizleşiyor. Bölge İdare Mahkemesinin verdiği son yürütmeyi durdurma kararında Cargill’ in kazanılmış hakkının olmadığı açıkça dile getirilmiştir.

10. kez mahkumiyet

Yaşananlar, hukuk devleti olduğunu iddia eden hiçbir ülkede yaşanmayacak türden bir ısrar ve dayatmaya da karşılık geliyor. Bursa 3. İdare Mahkemesi tarafından alınan son karar, Cargill aleyhine, tarım toprakları lehine yargıda oluşmuş 10’uncu karar.
Geçen 10 yıl içinde Başbakanlık Yüksek Planlama Kurulu tarafından verilen izinler yapı ruhsatı iptal edildi. 1998 yılında fabrikayı kurtarmak amacıyla yapılan Çevre Düzeni Planı değişikliği Danıştay’dan döndü. Bir yıl süreli Deşarj ve Emisyon İzninin Bursa 2. İdare Mahkemesi tarafından iptal edildi. Fabrika alanının özel endüstri bölgesi olarak ilanına ilişkin Bakanlar Kurulu kararı, Danıştay 10. Dairesi’nce durduruldu. 8.9.2005 tarihli yapı ruhsatı Bursa 3. İdare Mahkemesi’nin 12.9.2006 günlü kararıyla iptal edildi. Şimdi bir kez daha mahkeme kararıyla faaliyet durduruldu. Fakat bu mücadele sürecek gibi…

Evrensel / 19.12.2007